Ooijse Graaf

Title

Over de Ooijse Graaf

Text

De Ooijse Graaf is een oude rivierarm van de Waal, ten oosten van Nijmegen. Vroeger stroomde hier de Waal. De Ooijse Graaf is voor de natuur in de Gelderse Poort van cruciaal belang, maar de oude rivierarm en de daarin gelegen riviermoerassen zijn grotendeels verdroogd.

Europees beschermd natuurgebied

Het huidige moerasgebied van de Ooijse Graaf is aangewezen als Europees beschermd natuurgebied. Vanuit Natura 2000 (het Europese netwerk van beschermde natuurgebieden) is het doel gesteld om meer rietmoeras van goede kwaliteit te ontwikkelen. Daaraan willen ARK Rewilding Nederland en K3 in de Ooijse Graaf een bijdrage leveren.

Riviermoeras belangrijk voor biodiversiteit

Er liggen mooie kansen om de natuur te herstellen. En die kansen willen wij graag grijpen. Want het zijn juist dit soort zeldzame riviermoerassen die van groot belang zijn voor de otter en voor vele soorten insecten en moerasvogels. Bovendien vormt deze rivierarm de ontbrekende schakel tussen de natuurgebieden van de Millingerwaard en de Ooijpolder. Het belangrijkst is om de verdroging van het gebied tegen te gaan.

Planvormingstraject

Samen met ARK Rewilding, de omgeving en andere betrokken partijen hebben we een plan gemaakt voor een Ooijse Graaf waar water weer een belangrijkere rol gaat spelen. De winning van zand is daarbij de drager van deze ontwikkeling. Na een uitgebreid planvormingstraject zijn we in december 2024 gestart met de herinrichting van de Ooijse Graaf. Wil je meer weten over de start en het traject van de afgelopen jaren? Onderaan deze pagina (bij het kopje downloads) vind je alle nieuwsbrieven en de projectbrochure terug.

Het plan voor de Ooijse Graaf

K3Delta en ARK Rewilding werken samen om de Ooijse Graaf te ontwikkelen tot een gebied waar water, natuur, extensieve recreatie en ook landbouw bij elkaar komen en elkaar versterken. We hebben een plan gemaakt om van de Ooijse Graaf een gebied te maken met een grotere beschikbaarheid aan water bij droge perioden en meer bergingsruimte in natte tijden of hoge rivierafvoeren. Daarbij leggen we een groot oppervlak aan nieuwe natuur aan, met een flinke toename van het oppervlak rietmoeras. Bovendien maken we het gebied toegankelijker door wandel- en struinmogelijkheden toe te voegen.

Onderdeel van een groter geheel

De Ooijse Graaf maakt straks onderdeel uit van een natuur- en landschapsverbinding vanaf de Waal ter hoogte van de Millingerwaard naar de stuwwal ter hoogte van de gemeenten Nijmegen en Berg en Dal.

Inrichtingsplan

Nieuwe plas met waardevolle oevers
Circa 13 hectare rietmoeras
Ophogen landbouwgebieden
Otterpassage
Afwatering d.m.v. nieuwe stuw
Vogelkijkhut
Struweelhaag met kruidenrijke zone
Wandelroute Thornsche Molen – vogelkijkhut
Wandelroute Erlecomseweg naar de dijk (Erlecommetje)

Zandwinning als drager

De tijdelijke winning van zand is de drager van deze ontwikkeling van de Ooijse Graaf. Het zand dat vrijkomt bij de aanleg van de nieuwe plas, wordt gebruikt voor de Nederlandse bouwsector. Die heeft het zand hard nodig voor onder andere de huizenbouw en de aanleg van infrastructuur en sportvelden. Tegelijkertijd kunnen we met de zandwinning dus de ontwikkeling van de Ooijse Graaf mogelijk maken. Het zand wordt per schip vervoerd naar klanten.

Stand van zaken

Wijziging ontgrondingsvergunning

In 2023 is door de provincie Gelderland een ontgrondingsvergunning verleend. Voor de uitvoering van de plannen is de vergunning in augustus 2026 op drie punten gewijzigd.

Natuurvriendelijker talud aan de noordzijde | Naar wens van de Provincie Gelderland hebben we het ontwerp van het talud aan de noordzijde van de plas aangepast. Hier komt een natuurvriendelijker talud. Het inrichtingsplan van de Ooijse Graaf blijft daarbij in de basis hetzelfde.
Aanpassing rondom de vogelkijkpost | De inrichting rondom de nieuwe vogelkijkpost is geoptimaliseerd. De bodemhoogte rondom de kijkpost en de toegangsroute worden aangepast, zodat de kijkpost straks goed bereikbaar is en landschappelijk passend in het moerasgebied kan worden geplaatst.
Verschuiving uitvoeringstermijn | In 2023 verleende de provincie Gelderland de ontgrondingsvergunning voor de Ooijse Graaf. In deze vergunning staat een uitvoeringstermijn van zes jaar die per direct inging. Daarmee zou het project uiterlijk in december 2029 afgerond moeten zijn. De overige benodigde vergunningen en procedures zijn echter later afgerond. Het bestemmingsplan maakt zandwinning tot 7 maart 2031 mogelijk, daarna is er nog een termijn van 6 maanden om de inrichtingswerkzaamheden af te ronden. Door de vertraging van de overige procedures hebben we Provincie Gelderland gevraagd om de einddatum van de uitvoeringstermijn hierop aan te passen. Het gaat hierbij dus niet om een verlenging van de uitvoeringsduur. Het gaat om het laten aansluiten van een juiste einddatum bij de eerder gecommuniceerde en aangevraagde uitvoeringsperiode van zes jaar.

Aanlegvergunning vogelkijkpost Gemeente Berg en Dal heeft een aanlegvergunning verleend voor het plaatsen van de vogelkijkpost.

Zodra de vergunningen van de gemeente en provincie onherroepelijk zijn, maken we de planning voor het plaatsen van de vogelkijkpost en het aanleggen van het natuurvriendelijke talud concreet. Meer informatie lees je in de 'Brief vergunningen herinrichting Ooijse Graaf aug. 2026' bij het kopje 'Downloads' hieronder.

Blijf op de hoogte

Wil je op de hoogte blijven van de voortgang van het werk in de Ooijse Graaf? Stuur dan een e-mail naar Yvonne Kieft: y.kieft@k3.nl om op de hoogte te blijven over dit project. Je ontvangt dan periodiek een update.